Khi bước chân vào đời, nếu đứng ở lớp, mới có cảm giác “lên non mới biết non cao”.

Năm chúng tôi thi phổ thông, thầy dạy môn văn thường giảng dạy rất rộng, hay nói “để các anh chị có thêm kiến thức”. Nhưng lúc đó chúng tôi đâu màng kiến thức mở rộng làm chi chứ. Chỉ cần thầy chỉ cách để làm bài thi thôi. Giờ thầy giảng chúng tôi rất ơ thờ, vì thầy hay nói rộng quá. Chuyện gì khác cách để thi cử thì không lợi ích gì cho chúng tôi lúc đó. Giảng dạy để chuẩn bị vào đời, hành trang vào đời chắc không gì quan trọng hơn bằng cấp cần có. Đó là giấy chứng minh chúng tôi có thể bước qua ngưỡng cửa đời.

Ra đời thì bằng cấp chỉ là cách để xác định lương ngạch, còn hạnh phúc thì không hẳn nằm ở đó. Cách sống để vào lòng người cũng không nằm nơi đó.

Nhớ lại những lời nhắc nhở tận tình ngày nào của thầy, thương nhớ một cách muộn màng. Thầy đi dạy bằng xe đạp cọc cạch, nhà thầy không khá giả, khi chúng tôi đến thăm, lòng thật ái ngại. Nhà chẳng có gì ngoài sách vở. Thầy dạy để làm một con người chân chính. Đến giờ tôi vẫn chưa biết dạy sống cho nên người sẽ dạy vào lúc nào cho thích hợp để lắng nghe. Khi đang thi cử thì lòng dạ nào để nghe. Chỉ lo thi rớt thì cuộc đời ngoảnh mặt với mình. Nhưng hình như không có lúc nào là đúng lúc để nghe những lời dạy bảo chân thành hết. Bởi công việc và tiến thân luôn quan trọng.

Bây giờ đứng trên lớp dạy, nhắc nhở những điều nên luu ý trong cuộc sống, thì tôi lại bắt gặp hình ảnh mình năm xưa. Cắm cúi chép vội những bài vở gì đó, tranh thủ làm một môn học nào quan trọng hơn. Chẳng mấy cặp mắt chăm chú nghe những lời thiết tha nhắn nhủ.

Dòng đời vẫn trôi, nước từ trên cao đổ xuống chảy ra biển, chờ khi bốc hơi làm mây bay trên cao rồi thành mưa trở lại trên nguồn.

Khi học trò chân thành nhớ ơn thầy, thì nước đã ra đến biển cả rồi. Nhưng khoảng đời còn lại mang ý nghĩ hơn với những lời thầy đã dạy ngoài bài thi cấp bằng.

Đặng Trúc