Đạo pháp đồng hành cùng dân tộc

Cán bộ Cục Dân quân tự vệ trao đổi kiến thức QP-AN với lãnh đạo Học viện Phật giáo Hà Nội và các tăng, ni sinh tham gia lớp học.

Tại lễ khai giảng lớp thí điểm, Thượng tọa Thích Thanh Đạt, Ủy viên Ban trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam, Phó viện trưởng Học viên Phật giáo Việt Nam phát biểu, khẳng định: "Dù là nhà tu hành, nhưng chúng tôi đều là công dân nước Việt Nam; mà đã là công dân Việt Nam thì phải yêu đất nước mình, gắn bó với dân tộc mình, thương quý đồng bào mình. Điều đó cũng phù hợp với đạo đức nhà Phật xưa nay thường dạy là phải “yêu nước, thương nòi”, không gây chia rẽ, mất đoàn kết, đi ngược lại lợi ích của dân tộc, của chúng sinh".

Thượng tọa Thích Thanh Duệ, Ủy viên Ban Thường trực Hội đồng trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam, Phó viện trưởng Thường trực Học viện Phật giáo Việt Nam cho biết: Lịch sử phát triển Phật giáo Việt Nam đều gắn liền với quá trình xây dựng, kiến thiết đất nước, được tôn phong là “Hộ quốc an dân”. Đó cũng chính là câu Phật hiệu thời nay. Thời nào nước ta cũng đều có các vị thiền sư đứng ra giúp nước: Thời Đinh có Thiền sư Khuông Việt; thời Lê có Thiền sư Vạn Hạnh; thời Lý có Thiền sư Hiện Quang; thời Trần có các Thiền sư Đạo Viên, Tiêu Diêu, Đại Đăng… Phật giáo ở Việt Nam khác với đạo Phật ở nhiều nước trên thế giới và các đạo giáo khác là các tăng, ni, phật tử đều "vừa phụng sự đạo pháp, vừa phục vụ dân tộc”. Thượng tọa dẫn chứng về quá trình vừa "hóa độ chúng sinh” của đạo Phật, vừa tham gia xây dựng xã hội và chuyển hóa xã hội theo hướng tích cực như trường hợp của vua Lý Công Uẩn. Khi đất nước cần thì nhà sư “nhập thế” giúp nước (trước khi làm vua, Lý Công Uẩn cũng đã làm sa di, tu trong chùa); hoặc khi dẹp xong giặc ngoại xâm, vua cũng có thể làm nhà sư, như vua Trần Nhân Tông...

Noi gương những nhà sư mặc chiến bào

Lý giải về việc cần thiết đưa môn học giáo dục kiến thức QP-AN vào chương trình giảng dạy trong các nhà trường tôn giáo, Đại đức Thích Trí Thuần, học viên lớp tăng của Học viện Phật giáo Hà Nội dẫn chứng về tinh thần “Hộ quốc an dân”, “Đồng hành cùng dân tộc” của đạo Phật trong suốt nhiều thập kỷ qua. Khi Tổ quốc cần, các nhà sư sẵn sàng “cởi áo cà sa mặc chiến bào” như trường hợp 27 nhà sư ở chùa Cổ Lễ, huyện Trực Ninh (Nam Định) trong kháng chiến chống thực dân Pháp, đã hưởng ứng Lời kêu gọi Toàn quốc kháng chiến của Chủ tịch Hồ Chí Minh, cầm súng chiến đấu, bảo vệ Tổ quốc; trong đó 12 người đã hy sinh vì sự nghiệp giải phóng dân tộc. Đại đức Thích Pháp Lữ (tức Đại tá Đinh Thế Hinh, nguyên Chính ủy Trung đoàn 542) đang sống tại Hà Nội - một trong 27 nhà sư thời đó - là minh chứng hùng hồn của phong trào “cởi áo cà sa mặc chiến bào"... Dù trải qua bao biến cố, thăng trầm của lịch sử, đạo Phật vẫn lấy nguyện vọng của nhân dân làm nguyện vọng phấn đấu của mình để hướng tới một xã hội an lạc, như chính lời Phật hoàng Trần Nhân Tông trước đây từng nói: “Lấy ý chí, nguyện vọng của mọi người dân làm ý chí nguyện vọng của mình để phấn đấu”.

Đại đức Thích Thanh Ân thuộc Văn phòng Học viện Phật giáo Hà Nội từng có 7 năm công tác tại Đoàn B38, Quân khu 1 (từ năm 1975 đến năm 1982), tham gia chiến đấu bảo vệ biên giới, cho rằng: Việc đưa môn học giáo dục kiến thức QP-AN vào chương trình giảng dạy trong các nhà trường tôn giáo mang lại nhiều lợi lạc cho các tăng, ni sinh, bởi không chỉ giúp các tăng, ni sinh hiểu hơn về trách nhiệm của mình đối với Tổ quốc, mà còn nhận rõ hơn những cái ác núp bóng dưới nhiều vỏ thiện, đề cao cảnh giác. Học viên Thích Thái Minh, tỳ khưu chùa Sùng Phúc (Hà Nội) cho biết: Học kiến thức QP-AN không có gì xa rời tinh thần “đại hùng, đại lực” của nhà Phật, bởi đánh giặc chính là chống lại cái ác, bảo vệ cuộc sống của nhân dân. Nước mất thì nhà tan, chùa cũng chẳng còn. Có kiến thức quân sự, người tu hành sẽ hoàn thành tốt hơn nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc.

Hướng đi phù hợp, hiệu quả

Việc mở lớp thí điểm giáo dục QP-AN cho 151 tăng, ni sinh tại Học viện Phật giáo Hà Nội theo chỉ đạo của Phó thủ tướng Chính phủ Nguyễn Thiện Nhân, Chủ tịch Hội đồng Giáo dục QP-AN Trung ương nhận được sự hưởng ứng nhiệt thành của Hội đồng trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam và các thành viên lớp học. Các tăng, ni sinh đều thấy rõ, bảo vệ Tổ quốc là trách nhiệm của mọi công dân. Các phật tử được bồi dưỡng, có hiểu biết, kiến thức về QP-AN, sau này về địa phương sẽ vận dụng vào việc giáo dục bà con chấp hành tốt các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, làm thất bại âm mưu gây chia rẽ của các thế lực thù địch; làm điều lành, tránh điều ác. Tỳ khưu Thích Đạo Ngô, học viên lớp học còn mạnh dạn đề nghị Đảng, Nhà nước đưa nội dung giáo dục kiến thức QP-AN vào giảng dạy như một môn học chính trong các nhà trường tôn giáo trên phạm vi toàn quốc. Việc giảng dạy môn học giáo dục kiến thức QP-AN, trong đó có các kiến thức về Luật Quốc phòng, Luật An ninh quốc gia, Luật Đất đai, Luật Nghĩa vụ quân sự… giúp các vị lãnh đạo của đạo Phật và Thiên chúa giáo nắm vững các quy định của pháp luật khi giải quyết một số vấn đề vướng mắc liên quan đến hoạt động và thờ tự hiện nay, trong đó có một số vụ việc liên quan đến cơ sở tự viện, góp phần giữ vững ổn định chính trị xã hội.

Trung tướng Hoàng Châu Sơn, Cục trưởng Cục Dân quân tự vệ, Phó trưởng Ban Thư ký Hội đồng Giáo dục QP-AN Trung ương cho biết: Việc thí điểm mở lớp giáo dục QP-AN tại Học viện Phật giáo Hà Nội sẽ tạo tiền đề thuận lợi để Hội đồng Giáo dục QP-AN Trung ương phối hợp mở thêm một số lớp thí điểm tại Học viện Phật giáo Huế, một số nhà trường của đạo Thiên chúa giáo thời gian tới, trước khi đề xuất với Đảng, Nhà nước hoàn thiện, ban hành một số văn bản pháp quy đưa nội dung giáo dục kiến thức QP-AN vào các nhà trường tôn giáo như một môn học chính trong thời gian tới.

Hiện toàn quốc có hơn 50 tỉnh, thành phố tổ chức bồi dưỡng, giáo dục kiến thức QP-AN cho chức sắc chức việc, nhà tu hành các tôn giáo. Tuy nội dung giáo dục kiến thức QP-AN chưa trở thành môn học chính trong hệ thống các nhà trường tôn giáo, nhưng kết quả mang lại rất khả quan. Theo bà Cao Thị Hải, Phó chủ tịch UBND tỉnh Thái Bình, Chủ tịch Hội đồng Giáo dục QP-AN tỉnh: Công tác giáo dục QP-AN cho các chức sắc, chức việc, nhà tu hành giúp cho đồng bào theo đạo trên địa bàn tỉnh hiểu sâu sắc hơn về quan điểm, chính sách tôn giáo của Đảng, Nhà nước ta. Quan hệ giữa các tăng ni, phật tử với Mặt trận Tổ quốc, các ngành, các cấp, đoàn thể, quần chúng được nâng lên. Nhiều tăng ni, phật tử khi có băn khoăn, trở ngại đều phản ánh lên Ban đại diện Phật giáo huyện và Mặt trận Tổ quốc để giải quyết, góp phần xây dựng tình đoàn kết, tương thân, tương ái, không để phát sinh mâu thuẫn, mất an ninh trật tự. Qua hoạt động này, các ngành, các cấp thêm hiểu tâm tư nguyện vọng của phật tử, tăng ni, cùng cấp ủy, chính quyền giữ vững ổn định an ninh trật tự địa phương. Năm 2004, tỉ lệ thanh niên có đạo tham gia lực lượng dân quân tự vệ ở Thái Bình chiếm 4,08%, thì năm 2009 tăng lên 7,14%... Kết quả đó phần nào khẳng định hiệu quả của công tác giáo dục, bồi dưỡng kiến thức quốc phòng-an ninh cho chức sắc, chức việc, tăng ni, phật tử các tôn giáo thời gian qua.

Bài và ảnh:  Hoàng Gia Minh (QDNN)